De vluchtelingenopvang in Oss trekt steeds meer belangstelling uit de rest van Nederland. Inmiddels hebben 106 gemeenten contact gezocht met Stichting Thuis in Oss. Ze willen weten wat de opvang hier zo anders maakt en onderzoeken of ze de aanpak kunnen overnemen. Dat meldt de NOS.

De eerste zeven gemeenten zijn vrijdag op cursus bij de stichting die de vluchtelingen huisvest. Zestien beleidsmedewerkers luisteren aandachtig naar directeur Angelo Schuurmans.

"We werden platgebeld", vertelt Schuurmans tegen de NOS. "We hebben inmiddels contact met 106 gemeenten. Gemeenten moeten allemaal aan de slag en willen graag inspiratie opdoen en weten hoe het hier werkt."

De belangstelling was al groot. Iedere maand zijn er vaste bezoekmomenten waarop de deur in Oss openstaat. Inmiddels zijn vijftig gemeenten op werkbezoek geweest.

Bewoners staan zelf aan het roer
Bij de opvang wonen ongeveer vijfhonderd mensen: Oekraïners, asielzoekers en statushouders door elkaar. De verantwoordelijkheid ligt grotendeels bij de gemeente, die nauw samenwerkt met Stichting Thuis in Oss.

De opvang bestaat inmiddels vierenhalf jaar. In 2022 ging Schuurmans met vrijwilligers aan de slag. "Bewoners staan hier zelf aan het roer, ze hebben verantwoordelijkheid voor hun eigen leefomgeving. En we verplaatsen ze niet, daardoor voelen ze zich hier thuis."

Inmiddels bestaat het team uit dertig medewerkers en ruim tweehonderd vrijwilligers. De nieuwkomers doen zelf ook mee, onder meer via een eigen bewonersraad.

'Mijn vooroordelen zijn gesmolten'
Vrijwilliger Rian Broeren neemt de gemeenten mee voor een rondleiding. "Deze plek straalt positiviteit uit. In het begin had ik zelf ook twijfels. Ik wilde taalles geven, maar dacht ook: oeh, met alleen maar mannen? Maar het was helemaal niet eng, ik ben met heel veel respect behandeld. Mijn vooroordelen zijn gesmolten."

Ook bewoners zijn enthousiast. Dana Kharatin uit Oekraïne noemt het een veilige plek. "Voor mij voelt het als een grote familie." Sadaqatali Shirzad uit Afghanistan woont er nog maar net met zijn gezin. "Het voelt hier heel normaal om met veel nationaliteiten samen te wonen. Het maakt niet uit waar je vandaan komt, we zijn allemaal mensen."

Gemeenten blijven liever anoniem
De belangstelling komt op een moment dat steeds meer gemeenten onder druk staan om vluchtelingen op te vangen. De lijst met gemeenten die onder toezicht staan van de minister is maandag opnieuw langer geworden. Inmiddels zijn dat er 74.

Maar erover praten met de media doen gemeenten liever niet. Tijdens de cursus blijven de beleidsmedewerkers op de achtergrond. Veel gemeenten zijn bang voor onrust en protesten.

Eén gemeente vertelt wel waarom ze naar Oss zijn gekomen. "We wilden kijken of het ook anders kan. Dat mensen hier meer inspraak hebben, is echt heel interessant. En hoe hebben zij zoveel vrijwilligers enthousiast gekregen? Dat willen wij ook heel graag."

Aanvankelijk was er ook in Oss weerstand tegen de opvang, vertelt Schuurmans. "We hebben zeker ook mensen die kritisch zijn, maar ik ga graag met ze in gesprek. Ik heb ze ook nodig, je krijgt dit niet alleen met de helft van de bevolking van Oss voor elkaar."

Minister noemt Oss een voorbeeld
Ook het Centraal Orgaan opvang Asielzoekers (COA) is positief. Volgens de organisatie zijn er inmiddels achttien duurzame gemeentelijke opvanglocaties. Het COA verwacht dat meer gemeenten hiervoor kiezen.

Asielminister Van den Brink ziet Oss als voorbeeld voor andere gemeenten. "Het is een hele mooie ontwikkeling, het grote voordeel is dat een lokale organisatie in rechtstreekse verbinding staat met de samenleving en dan zie je dat dat beter aansluit."

De minister sluit niet uit dat gemeenten vanuit het ministerie naar Oss zijn verwezen. En de belangstelling blijft groeien. "We hebben inmiddels een wachtlijst met gemeenten", vertelt Schuurmans. De volgende cursusronde staat gepland voor februari.